Sanıldığı Üzere: Yabancı Dil Öğrenmek Bunamayı Önleyebilir Mi?

Yabancı dil öğrenmenin bunamanın en bilindik formlarından biri olan Alzheimer hastalığını önleyebileceğini duymuş olabilirsiniz, lakin bu, sanılanın aksine pek doğru bir önerme olmayabilir. Bu yazımızda bu önerme üzerine yapılan araştırmaları ve sonuçlarını aktaracağız.

Bunamanın yabancı dil öğrenerek önlenebileceği fikri, beyni bir kas olarak görmekten ileri gelmektedir. Bildiğiniz üzere halk arasında beyin üzerine konuşurken çoğunlukla, “beyin jimnastiği yapmak beyni çok geliştirir” veya “zihni zinde tutmak için bulmaca/sudoku/satranç oynamak gerekir” vb. renkli örneklemelerde bulunurlar fakat, asıl olan şudur ki: beyin, bir kas değildir. Kasların aksine, beyin uyuduğumuz veya dinlediğimiz zamanlar dahil HER ZAMAN aktiftir. Bazı kas hücrelerinin ömrü birkaç gün olabilirken, beyin hücreleri ömrümüzün sonuna dek bizimle birliktedirler.

Bilgi: Bunama, normal yaşlanma sürecinin “olmazsa olmazı” değildir ve dünya çapında birçok yetişkin Alzheimer hastalığına veya bir başka çeşit bunamaya yakalanmadan hayatını idame ettirebilmektedir.

Yetişkin bir bireyin beyni ile Alzheimer hastasının beyninin karşılaştırması.

Beyin Kas Değilse, Zihin Egzersizleri Ne İşe Yarar?

İnternette her ne kadar “daha güçlü bir beyin” vadeden zihin egzersizi/beyin jimnastiği bulunsa da, araştırma bu beyin jimnastiklerinin spesifik bir egzersizde ilerlemeyi sağladığını, geriye kalan diğer yetenekleri geliştirmediğini ortaya koyuyor. “Örüntü algılama egzersizleri yaparak, sadece örüntülerde iyileşilebileceği”, veya “bulmaca çözerek sadece bulmacalarda daha başarılı olunabileceği” gibi.

Yabancı dil öğrenmek bunamayı önlemese de, kuşkusuz bilişsel yetenekler geliştirilmesini sağlayacaktır ve buna dair en iyi kanıt, çiftdilli veya çokdilli olan insanlarla yapılan araştırmalardan gelir. Araştırmalar, çokdilli insanların seçici dikkat(selective attention) ve çoklu görev(multitasking) testlerinde, tek dil konuşmacısı insanlara göre daha yüksek performans elde ettiğini ortaya koyuyor! Buradan da çokdilli insanların bilişsel yeteneklerinin daha kuvvetli olabileceği sonucuna varıyoruz. Aşağıdaki görsel üzerinden çiftdilli bir bireyin beyni ile tekdilli bir bireyin beyin taraması sonuçları arasındaki farkı görebilirsiniz.

Bilgi: Çiftdillilik çoğunlukla, evde veya ilkokulda iki dile maruz kalınmasıyla ortaya çıkar. Sadece çocuklukta olmayacağı gibi, yetişkinlik çağında da çiftdilli olunabilir.

Tek dil konuşmacılarına kıyasla çiftdillilerin beyinlerinin farklı bölgelerinin daha aktif olduğunu belirten bir görsel.

Peki: Bunamayı Önlemese De, Geciktirebilir Mi?

Psikolog Ellen Bialystok ve çalışma arkadaşları, Toronto’daki bir hafıza kliniğinde 184 yetişkinin kayıtları üzerinden yaptıkları bir araştırmada: Tekdilli yetişkinlerin ortalama 71.4 yaşındayken bunama belirtisi gösterdiklerini kaydederken, çiftdilli veya çokdilli yetişkinlerin ise, ortalama 75.5 yaşındayken bunama belirtileri gösterdiğini aktarıyor. Diğerlerine oranla, tekdillilerin 1.5 yıl daha fazla okul geçmişi olmasına rağmen, 4 yıllık bu yaş farkının, tamamıyla dil öğrenim geçmişleriyle alakalı olduğu sonucuna varılmaktadır. Hindistan’da cinsiyet ve meslekler arası farklar dahi gözetilerek yapılan bir başka araştırma ise, yüksek oranda benzer sonuçlanmış. Bunama belirtileri göstermede, 4.5 yıllık bir gecikme!

Bilim dünyası nedenine henüz ulaşamamış da olsa, yabancı diller öğrenmenin en azından bunamayı geciktirilebileceğini biliyoruz. 🌸
Umuyoruz faydalı bir içerik olmuştur, beğendiyseniz paylaşarak katkıda bulunabilirsiniz.
İyi günler, sevgiler!

Yazar: Lisanlar Topluluğu

Çokdilliliğe dair!

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s